مجید نامجو در همایش مدیریت و بهینه‌سازی انرژی تصریح کرد: در مدیریت مصرف انرژی باید از خود شروع کنیم و مردم از ما انتظار دارند که اگر قرار است فعالیتی آغاز شود دولت از خود شروع کند.وی با بیان اینکه سیاست‌های کلی اصلاح الگوی مصرف به تازگی توسط مقام معظم رهبری ابلاغ شده اظهار داشت: تعیین بعضی شاخص‌ها در این سیاست‌ها تکلیف شده که وظیفه دولت را بسیار سنگین‌تر می‌کند.وزیر نیرو اضافه کرد: در بند 7 سیاست‌ها برای وزارت نیرو تکالیفی از جمله افزایش بازرسی نیروگاه‌ها، استفاده از انرژی‌های تجدید‌پذیر و ایجاد نیروگاه‌های پراکنده وجود دارد.
وی افزود: در بند 8 این سیاست‌ها در ارتباط با اصلاح الگوی مصرف آب نیز وزارت نیرو تکالیفی از جمله بازچرخانی آب ، بهینه مصرف کردن آب و حتی اصلاح الگوی کشت دارد.نامجو در ادامه با بیان اینکه وزارت نیرو در حال تهیه بسته‌هایی برای پیگیری این سیاست‌ها است، گفت: کتاب اول وزارت نیرو را برای پیگیری و جهت‌دهی به سیاست‌های اصلی وزارت نیرو منتشر کردیم.وی در ادامه اظهار داشت: در بودجه سال 89 ظرفیت‌های خوبی برای کاهش تلفات در اختیار وزارت نیرو قرار گرفته است که از جمله آنها در بند 8 این سیاست‌ها پیش‌بینی شده است از محل فروش نیروگاه‌ها1500 میلیارد تومان منابع برای کاهش تلفات اختصاص پیدا کند.وی افزود: 5 نیروگاه ارومیه ، چابهار، اردبیل، قائم و جهرم برای عرضه آماده شده‌اند و دولت مجوز این عرضه را داده است تا پس از قیمت‌گذاری سهام این نیروگاه‌ها به کسانی که در جهت کاهش تلفات تلاش می‌کنند، واگذار شود.وی با بیان اینکه برای کاهش تلفات تکنولوژی جدید HDBC را اجرا می‌کنیم گفت: پایلوت این طرح خط 2500 کیلومتری اتصال خراسان از طریق سمنان به اصفهان است که تلفات را به نزدیک صفر کاهش می‌دهد.
نامجو اظهار داشت: برای 3 هزار مگاوات تولید پراکنده برنامه‌ریزی کرده‌ایم و با استقبال بخش خصوصی در این زمینه مواجه شدیم چنانکه برای 6 هزار مگاوات تولید پراکنده ثبت نام شده است.وی یکی از مهمترین محاسن تولید پراکنده را کاهش تلفات به دلیل تولید در مکان مصرف دانست و گفت: پیش‌بینی شده است تا 3 درصد انرژی کشور از طریق انرژی‌های تجدید‌پذیر تأمین شود چرا که ما مزیت سرزمینی خود داریم و 300 روز آفتابی داریم. در سال در دالان‌های باد کشور ظرفیت خوبی برای ما ایجاد کرده‌ است.وزیر نیرو با بیان اینکه افزایش سالیانه یک درصد بازده نیروگاه‌های حرارتی در برنامه وزارت نیرو گفت: در برنامه پنجم پیش‌بینی شده است بازده این نیروگاه‌ها از 38 درصد به 45 درصد افزایش یابد.
وی در زمینه واگذاری نیروگاه‌ها اظهار داشت: سه بسته 10 تایی و یک بسته 5 تایی برای واگذاری آماده شده است و مجموعا 35 نیروگاه از 51 نیروگاه حرارتی وزارت نیرو آماده عرضه است و پس از واگذاری وزارت نیرو ضمانت خرید برق را حداقل برای 10 تا 20 سال ارائه می‌کند.وی اضافه کرد: نسبت به هوشمندسازی شبکه به ویژه هوشمند سازی کنتورها برنامه‌ریزی کرده‌ایم و قرار است منابعی را در راستای هدفمند کردن یارانه‌ها دریافت کرده و به طور ضربتی این طرح را اجرا کنیم.نامجو گفت: یکی از برنامه‌های وزارت نیرو ایجاد 30 شرکت استانی خدمات انرژی است.وی با تأکید بر اینکه دست زدن به اقدام وضع ما را متحول می‌کند گفت: در سال گذشته با تولید 90 میلیون لامپ کم مصرف 1500 مگاوات پیک مصرف را کاهش دادیم.وی افزود: اگر اقدامات مستمر، پیگیر و با برنامه نباشد، اقدامات مقطعی تأثیر چندانی ندارد چنانکه امسال متوسط رشد مصرف انرژی 1.75 درصد نسبت به سالهای گذشته بیشتر بوده است.وی در ادامه با تأکید بر اینکه سقف قیمت انرژی باید حل شود ، گفت: هدفمند کردن یارانه‌ها کلید حل این مشکل است.وی افزود: موضوع دوم سیاست‌ها و برنامه‌هاست که خوشبختانه سیاست های کلی اصلاح الگوی مصرف ابلاغ شده و برنامه جامع صنعت برق تدوین شده است.وی موضوع حیاتی سوم را ظرفیت‌سازی دانست و گفت: با واگذاری نیروگاه‌ها و تصدی‌ها فضا برای این ظرفیت‌ها باز می‌شود.وی افزود: چهارمین مسئله حیاتی استفاده از انرژی‌های تجدید پذیر و پنجمین مسئله اولویت‌بندی است به گونه‌ای که تشخیص دهیم کجا بیشترین تأثیر را در مدیریت و بهینه سازی مصرف انرژی دارد.وی با تأکید بر اینکه باید نسبت به واردات محصولات انرژی‌بر در کشور تجدید‌نظر صورت پذیرد، گفت: 7 تا 8 هزار مگاوات انرژی کشور صرف کولرهای گازی شود و باید با پیگیری سیاست‌های صحیح این مسئله اصلاح شود.

مدیرعامل شرکت ملی نفت: شدت مصرف انرژی کشور بالاست

احمد قلعه‌بانی مدیرعامل شرکت ملی نفت نیز با اشاره به اینکه شدت مصرف انرژی کشور 5 برابر متوسط جهانی است، در این همایش گفت: بخش عمده‌ای از مصرف انرژی در بخش‌های غیرمولد نظیر بخش خانگی صورت گرفته است. وی با اشاره به اهمیت انرژی به عنوان یکی از عوامل اصلی تولید اظهار داشت: تدوین استراتژی و سیاست‌های مناسب با در نظر گرفتن پیش بینی آینده به منظور استفاده و تخفیف بهینه انرژی حائز اهمیت است. وی افزود: این مهم در قبال برنامه‌ریزی‌های بلند‌مدت انرژی که در کشور ما به عنوان طرح جامع انرژی شناخته می‌شود انجام شده اما متأسفانه به دلیل تغییر شرایط محیطی، فنی، اقتصادی، اجتماعی و سیاسی کشور اجرا نشده است. مدیرعامل شرکت ملی نفت گفت: ایران از نظر ذخایر نفت و گاز دومین کشور جهان است و نفت و گاز 99.31 درصد عرضه انرژی اولیه کشور را تشکیل داده است بنابر این اتکای توسعه کشور تا افق چشم‌انداز به این منابع خواهد بود. وی اضافه کرد: توسعه چشم‌انداز نفت و گاز براساس سیاست‌های وزارت نفت با محورهای قرار گرفتن ایران به عنوان تولید‌کننده نفت در اوپک سومین تولید‌کننده گاز در جهان، جایگاه اول فن‌آوری نفت و گاز در منطقه و جایگاه اول تولید محصولات پتروشیمی از نظر عرضه در منطقه تعریف شده است.
قلعه‌بانی در ادامه گفت: رشد عرضه انرژی‌های اولیه در سال‌های اخیر 6 تا 8 درصد بوده است در حالی که رشد اقتصادی کشور بین 5.5 تا 6.5 درصد بوده که این مسأله نشان دهنده عدم بهره‌وری در مصرف انرژی است.وی در ادامه اظهار داشت: در ایران سبد مصرف انرژی شامل 34 درصد نفت 51 درصد گاز و 1.55 درصد سایر حامل‌های انرژی است در حالی که در جهان 34.78 درصد سهم نفت 29.25 درصد ذخال‌سنگ و 24.24 درصد سهم گاز است که این مسأله نشان دهنده آن است که ترکیب مصرف حامل‌های انرژی در کشور متکی بر نفت و گاز است و بقیه نقاط جهان تفاوت دارد.قلعه‌بانی با بیان اینکه ترکیب مصرف نهایی حامل‌های انرژی در تراز هیدروکربوری سال 87 به ترتیب 45.83 درصد سهم نفت 45 درصد سهم گاز و 9.17 درصد سهم بقیه حامل‌ها بوده گفت: در سال‌های اخیر عرضه انرژی اولیه به طور طبیعی از مصرف نهایی کشور تبعیت کرده است و کمبودها در تراز انرژی از طریق واردات یا کاهش صادرات انرژی هیدروکربوری نفت و گاز تنظیم شده و یا اصلا تأمین نشده است.وی افزود: بدین ترتیب می‌توان نتیجه گرفت صرفه‌جویی و اعمال مدیریت مصرف و عملیات بهینه‌سازی در مصرف نهایی نقش چندان قابل توجهی نداشته است و به عبارت دیگر اهتمام مسئولان انرژی کشور بر عرضه حامل‌های انرژی مورد تقاضا استوار بوده است.
معاون وزیر نفت در ادامه اظهار داشت: شدت مصرف انرژی اولیه کشور در سال 2008 حدود 1.15 تن معادل نفت خام و هزار دلار بوده که حدود 5 برابر متوسط شدت مصرف اولیه انرژی جهانی یعنی 24 صدم تن معادل نفت خام بر هزار دلار و بیش از 10 برابر شدت مصرف انرژی ژاپن بوده است.وی تصریح کرد: شدت مصرف انرژی در ایران حتی در مقایسه با کشورهای منطقه مانند ترکیه و عربستان نیز بسیار بالا است.وی اضافه کرد: براساس آمار رسمی شدت مصرف انرژی نهایی از سال 77 به طور متوسط سالانه 1.6 درصد افزایش یافته و همچنین نسبت به سال قبل حدود 2.87 صدم درصد افزایش را نشان می‌دهد.وی گفت: بخش عمده‌ای از مصرف انرژی در بخش‌های غیرمولد نظیر بخش خانگی با مصرف 27.62 درصد کل مصرف انرژی نهایی مصرف می‌شود که ارزش افزوده‌ای برای کشور ایجاد نمی‌کند هر چند این بخش به عنوان بزرگترین مصرف‌کننده انرژی نسبت به سال قبل 2.3 کاهش را نشان می‌دهد.
قلعه‌بانی در ادامه گفت: مصرف در سایر بخش‌ها نظیر صنایع، کشاورزی و نیروگاه‌ها به قدمت سیستم‌های مصرف‌کننده انرژی، عدم اعمال مدیریت مصرف و قیمت نازل انرژی موجب مصرف‌گرایی بیشتر و تولید نامناسب با مصرف انرژی شده است و در بخش حمل و نقل نیز مصرف انرژی نسبت به سال 86 به علت افزایش ناوگان علی‌رغم سهمیه‌بندی 16.4 افزایش داشته است.مدیرعامل شرکت ملی نفت اضافه کرد: عوامل متعددی در بالا بودن و غیربهینه بودن مصرف انرژی مؤثر هستند که از جمله آنها به عنوان نقاط کلیدی و حیاتی می‌توان به تغییر در ساختار اقتصادی و صنعتی تغییر الگوی مصرف انرژی نظیر برق‌رسانی و سوخت رسانی به بسیاری از روستاها و شهرهای کوچک و اصلاح ساختار صنایع و تولید محصولات با انرژی‌بری کمتر و الزام به رعایت استانداردها و معیارهای مصرف سوخت و یا وضع قوانین و استانداردهای لازم و از همه مهمتر اصلاح منطقی قیمت‌های نازل حامل‌های انرژی اشاره نمود.

لزوم بکارگیری تکنولوژی‌های پیشرفته در چاه‌های نفت

همچنین رستم قاسمی فرمانده قرارگاه سازندگی خاتم‌الانبیاء گفت: عمر بسیاری از چاه‌های نفت کشور بالا و فشار آنها پایین است و ما باید از تکنولوژی‌های پیشرفته‌تر برای استحصال نفت و گاز در این چاه‌ها استفاده کنیم.وی در همایش مدیریت و بهینه‌سازی مصرف انرژی اظهار داشت: در شرایط رکود بر مصرف بیشتر تأکید می‌شود تا چرخ کارخانه‌ها بچرخد و تولید افزایش یابد اما در مورد انرژی وضعیت متفاوت است.وی اضافه کرد: منشأ انرژی در کشور ما خدادادی است و ما درباره انرژی‌های نو نیز ظرفیت‌های بالقوه زیادی داریم. وی با تأکید بر اینکه نفت و گاز باید بهینه استحصال شود، گفت: عمر بسیاری از چاه‌های کشور بالا و فشار آنها پایین است و ما باید از تکنولوژی‌های پیشرفته‌تر برای استحصال نفت و گاز در این چاه‌ها استفاده کنیم که وزارت نفت برنامه‌هایی در این زمینه دارد.فرمانده قرارگاه سازندگی خاتم‌الانبیاء تأکید کرد: باید با ساخت 150 سد دیگر میزان استفاده از برق آبی را از 10 درصد سهم فعلی آن از برق به میزان قابل توجهی افزایش دهیم.وی اضافه کرد: انرژی‌های بادی و خورشیدی نیز می‌تواند سهم قابل توجهی در سبد انرژی کشور داشته باشد و انرژی باید تبدیل به زیر ساخت و سرمایه‌گذاری پایدار شود.قاسمی در ادامه گفت: حمل و نقل نیز بخش قابل توجهی از انرژی کشور را مصرف می‌کند چنان چه براساس آمارها بیش از 2 برابر متوسط جهانی انرژی مصرف می‌کنیم.وی افزود: تغییر ساختار تولید و فن‌آوری در کارخانجات موجود می‌تواند برای بهینه‌سازی مصرف انرژی بسیار سودمند باشد.قاسمی با بیان اینکه در صنعت ساختمان 35 درصد از انرژی اتلاف می‌شود باید به سمت صنعتی‌سازی برای مهار این اصلاح حرکت کنیم چرا که بیش از 16 میلیون واحد مسکونی در کشور وجود دارد که عموماً سنتی‌ساز هستند و از اتلاف با انرژی بالایی برخوردار است. وی اظهار داشت: یک متر مربع ساختمان در کشور ما بیش از 9 برابر متوسط جهانی انرژی مصرف می‌کند و مصرف انرژی خانگی ما هم از مصرف انرژی جهانی بسیار بالاتر است اما هدفمند کردن یارانه‌ها می‌تواند تأثیر جدی در این زمینه داشته باشد.

فاصله زیاد با استانداردهای مصرف انرژی

در همین حال، سورنا ستاری دبیر علمی همایش مدیریت و بهینه سازی مصرف انرژی نیز گفت: در مقایسه با استانداردهای جهانی وضعیت مصرف انرژی در کشورمان مناسب نیست چنانکه به طور متوسط شاخص‌های مصرف انرژی در بخش‌های حمل و نقل، مسکن سه برابر با متوسط جهانی فاصله دارد.با تأکید بر اینکه به هشدارهای مصرف انرژی در گذشته توجه نشد، گفت:به همین دلیل وضعیت مصرف انرژی به شرایطی که اکنون داریم، رسیده است و می‌دانیم در کمتر سازمانی ساختار مدیریت انرژی کارآمد وجود دارد.وی اضافه کرد: در مقایسه با استانداردهای جهانی وضعیت مصرف انرژی در کشورمان مناسب نیست چنانکه به طور متوسط شاخص‌های مصرف انرژی در بخش‌های حمل و نقل، مسکن سه برابر با متوسط جهانی فاصله دارد.وی با تأکید بر اینکه استفاده از ابزار قیمتی بدون استفاده از ابزارهای غیر قیمتی مشکلات زیادی ایجاد می‌کند، گفت: باید شاخص‌های قابل اجرای مصرف انرژی ایجاد شود و برای اجرای آن سازماندهی شود و سپس برای پیاده کردن آنها فرهنگ‌سازی انجام شود.دبیر علمی همایش مدیریت و بهینه سازی مصرف انرژی اظهار داشت: هیچ گاه نتوانستم به این سوال پاسخ گویم چرا دولت به عنوان بزرگترین اصلاح کننده انرژی تغییری در وضعیت مصرف انرژی خود ایجاد نمی‌کند چنانکه مثال‌های زیادی چه در بخش‌های نیروگاهی و پالایشگاهی و چه در موارد دیگر می‌توان برای اتلاف فراوان منابع انرژی در بخش‌های دولتی می‌توان ذکر کرد.وی در پایان شعر «توبه فرمایان چرا خود توبه کمتر می‌کنند» را مصداق این مسئله دانست.

رویانیان:ایران به سمت تولید بنزین گیاهی پیش‌می‌رود

همچنین مشاور رئیس جمهوری از تولید بنزین با استفاده از مواد طبیعی، الکل و متانول در کشور خبر داد و گفت: اقدام‌های جدیدی در زمینه تولید این نوع بنزین در کشور هم اکنون در دست اجرا است. سردار محمد رویانیان امروز (2 خرداد) در حاشیه همایش بهینه سازی مصرف انرژی در جمع خبرنگاران درباره گزینه های دولت برای تعیین قیمت بنزین و چگونگی عرضه این فرآورده به مردم پس از اجرای طرح هدفمند کردن یارانه ها گفت: هم اکنون گزینه‌ها و سناریوهای مختلفی در دولت طراحی شده و پیشنهادهای مختلف در این زمینه در کار گروه تحول اقتصادی بررسی می شود. وی تصریح کرد: ‌انتشار جزئیات در باره سناریوهای مختلف قیمت بنزین پس از اجرای طرح هدفمند کردن یارانه‌ها فعلا ممنوع است ولی در زمان مقرر از سوی سخنگوی دولت، سناریوی انتخاب شده اعلام می‌شود.مشاور رئیس جمهوری تصریح کرد: مطمئنا از میان گزینه‌های مطرح شده برای قیمت بنزین، گزینه ای انتخاب می‌شود که کمترین فشار را به مردم وارد کند.رویانیان از کاهش مصرف بنزین خودروها به روزانه 5/62 میلیون لیتر با کاهش سهمیه بنزین ماهیانه خودورها خبر داد و افزود: با وجود افزایش تعداد خودروها مصرف این فرآورده در کشور کنترل شده است.
رویانیان در پاسخ به این پرسش که سرنوشت سهمیه بنزین استفاده نشده در کارت های سوخت مردم در صورت ارائه بنزین تک‌نرخی پس از هدفمندی یارانه ها چه می شود، گفت: بنزین باقی مانده در کارت‌ها به مردم تعلق دارد و پس از تک‌نرخی شدن بنزین نیز با نرخ بنزین یارانه ای (100 تومان) در اختیار مردم باقی می‌ماند.رئیس ستاد مدیریت و حمل و نقل سوخت کشور تحریم بنزین ایران را ناکارآمد خواند و افزود: حتی اگر همین امروز واردات بنزین به کشور قطع شود، پالایشگاه ها و صنایع پتروشیمی قادر خواهند بود بنزین مورد نیاز کشور را بدون نیاز به واردات تامین کنند.وی با بیان این که تا پایان امسال 10 میلیون لیتر به ظرفیت تولید بنزین کشور افزوده می شود، افزود: هم اکنون طرح های مختلفی در کشور برای افزایش ظرفیت تولید بنزین در دست اجرا است که با اجرای این طرح ها، دیگر نیازی به واردات بنزین برای بالا بردن اکتان بنزین تولیدی پالایشگاه های داخلی وجود ندارد.رویانیان با بیان این که مجلس در قانون هدفمند کردن یارانه ها با عرضه بنزین به صورت تک نرخی موافق است، گفت: مجلس اجازه نمی دهد که بنزین به صورت دونرخی در کشور پس از اجرای این قانون عرضه شود.
منابع: فارس و شانا