کارشناسان صنعت نفت و گاز در این زمینه هشدار داده اند اگر روند کنونی مصرف فرآورده های نفتی و گاز تداوم یابد در آینده ی نه چندان دور کشور ما نه تنها نفت و گازی برای صادرات نخواهد داشت بلکه به واردکننده این دو ماده نیز تبدیل خواهد شد.در این پیوند "وحید حدادی اصل" رئیس پژوهشگاه صنعت نفت ایران می گوید: کشور ما در سال 1404 روزانه معادل 16 میلیون بشکه نفت انرژی مصرف خواهد کرد.از سوی دیگر روند مصرف حامل‌های انرژی در 10 سال اخیر افزایشی و بسیار خطرناک بوده به طوری که در سال 2007 نرخ رشد مصرف حامل‌های انرژی در ایران 1/6 درصد ثبت شده، در صورتی که در جهان این رقم 1/2 درصد بود و اگر نرخ رشد مصرف انرژی در کشور با همین سرعت پیش برود، سال 1405 به نقطه‌ای می‌رسیم که همه تولید را باید به مصرف برسانیم.براساس اعلام منابع رسمی، متوسط مصرف بنزین روزانه کشور در زمان حاضر 65 میلیون لیتر در روز است که با توجه به تولید 44 میلیون لیتر بنزین در کشور، بطور متوسط روزانه 21 میلیون لیتر از بنزین مصرفی، از طریق واردات تامین می شود.اکنون 7/9 میلیون دستگاه خودرو در کشور در حرکتند که 22 درصد از آنها بالای 20 سال عمر دارند و بیش از 45 درصد سوخت بخش حمل‌‌ونقل را مصرف می‌کنند و 60 درصد آلایندگی بخش حمل و نقل نیز ناشی از فعالیت همین خودروها است.میانگین عمر ناوگان سنگین کشور 20 سال است در حالی است که متوسط عمر ناوگان سنگین اروپا هشت سال است.56 درصد از 260 میلیون لیتر فرآورده‌ای که روزانه در کشور مصرف می‌شود، مربوط به بخش حمل‌ونقل، 15 درصد صنعت، ‌6 درصد کشاورزی و 19 درصد مربوط به بخش خانگی و خدماتی بوده و امروز بعد از گاز، 39 درصد انرژی مصرفی کشور مربوط به فرآورده‌های نفتی است.اگر طرح سهمیه‌بندی سوخت اجرا نمی‌شد، هم‌اکنون باید بیش از 57 میلیون لیتر در روز بنزین وارد می‌کردیم که پایانه‌ها و بنادر ما ظرفیت تحویل این میزان سوخت را نیز نداشتند.

** لزوم توجه به کاهش مصرف بخش خانگی:

ایران 5/2 تا چهار برابر متوسط جهانی انرژی مصرف می‌کند و یکی دیگر از مجاری هدررفت انرژی در کشور ساختمان‌ها است. متاسفانه به ذخیره انرژی در ساختمان‌ها توجهی نشده است؛ برای نمونه از 151 میلیارد مترمکعب گاز تصفیه شده در کشور، 70 میلیارد مترمکعب در بخش خانگی مصرف شده است.

** ضایعات سوخت در ایران:

54 میلیون از 604 میلیون بشکه نفت خام خوراک سالانه پالایشگاه‌های ایران تبدیل به سوخت و ضایعات می‌شود؛ این یعنی 9 درصد از کل خوراک پالایشگاه‌ها.استاندارد جهانی برای ضایعات و سوخت پالایشگاه‌ها تنها پنج درصد است و اگر ما به این استاندارد دست یابیم، 5/26 میلیون بشکه در بخش سوخت و ضایعات صرفه‌جویی داشته‌ایم.با نفت بشکه‌ای 60 دلار، این صرفه‌جویی می‌تواند سالانه 6/1 میلیارد دلار برای کشور صرفه‌ جویی ارزی به همراه داشته باشد.
- صنایع فرسوده و افزایش مصرف:
صنایع ایران فرسوده است و همین فرسودگی سبب افزایش مصرف انرژی می‌شود و یکی از راههای اصلاح آن
- افزایش راندمان نیروگاه‌ها:
نیروگاه‌ها یکی از مهم‌ترین نقاطی است که سوخت بسیاری به هدر می‌دهند. راندمان فعلی نیروگاه‌ها 5/34 درصد است که اگر این عدد 6 درصد رشد یابد، سالانه 47 میلیون بشکه در خوراکی مصرفی این نیروگاه‌ها صرفه‌جویی می‌شود.با این میزان صرفه‌جویی (با قیمت نفت سال 87) سالانه سه میلیارد دلار درآمد ارزی عاید کشور می‌شود.تلفات برق در کشور 5/19 درصد است که در کاهش این تلفات، مکان‌یابی نیروگاه‌ها اهمیتی ویژه دارد؛ این درحالی است که استاندارد جهانی برای تلفات برق بین هفت تا هشت درصد است. در برنامه پنجم توسعه قرار است تلفات برق در کشور به 15 درصد برسد.با توجه به جوان بودن جمعیت ایران، تا پایان چشم‌انداز 20 ساله، 17 میلیون خانوار به جمعیت کشور افزوده می‌شود که این میزان افزایش، برنامه‌ها و سیاست‌های دولت را به سمت هدفمند کردن یارانه‌ها، ارتقا راندمان لوازم و تجهیزات انرژی‌زای خانگی و جایگزین کردن انرژی‌های تجدیدپذیر سوق می‌دهد.
منبع: ایرنا